türkçe siyasi söylem analizi
corpus
her aday için sadece hedef konuşmacı blokları analiz edildi. moderatör, gazeteci ve soru metinleri dışarıda bırakıldı; oranlar farklı metin hacimlerini karşılaştırmak için 1.000 temiz token başına hesaplandı.
act i
bulgular
erdoğan’da “biz” oranı yüksek, “terör” ve “bay kemal / bay bay” gibi karşıtlık kuran ifadeler öne çıkıyor. bu dil, seçmeni ortak bir “biz” içinde toplarken rakibi isimlendiren ve çatışma hattı kuran bir retoriğe yaslanıyor.
oğan’da “türk” açık ara en ayırt edici kimlik terimi. aynı zamanda “ben” oranı en yüksek aday; “sinan oğan”, “türk milliyetçisi”, “ata ittifakı” gibi ifadeler söylemi hem kişisel pozisyona hem de milliyetçi kimliğe bağlıyor.
kılıçdaroğlu’nda “parti”, “genel başkan”, “cumhuriyet halk / halk partisi” ve “ifade edeyim” gibi kalıplar daha görünür. “biz” güçlü kalsa da dil, hareket ve kurum üzerinden açıklama yapmaya daha yakın duruyor.
not: bu sonuçlar mevcut transcript örneklerine dayanır; corpus büyüdükçe oranlar ve öne çıkan kümeler değişebilir.
oğan ve kılıçdaroğlu için hedef konuşma bloğu sayısı erdoğan’dan daha yüksek. bu yüzden yorumlarda ham sayılardan çok 1.000 token başına oranlara ve tekrarlayan ifade kalıplarına bakmak gerekir.
sıklık
aday seçerek en sık geçen kelimelerin dağılımını inceleyin. işlev kelimeleri ve sayı tokenları çıkarıldı; zamirler özellikle korunuyor.
erdoğan’ın listesinde “biz”, “bizim”, “türkiye”, “terör” ve “bay” birlik ve karşıtlık eksenini kuruyor. oğan’da “ben”, “türk”, “sayın”, “türkiye” ve “ittifakı” adayın kendisini milliyetçi pazarlık alanına yerleştiriyor. kılıçdaroğlu’nda “biz”, “parti”, “lazım”, “zaman” ve “genel” daha açıklayıcı ve örgütsel bir tona işaret ediyor.
kimlik dili
bu bölüm seçili terimlerde adayların 1.000 token başına kullanımını gösterir. mutlak sayılar yerine oranlara bakmak küçük ve büyük corpus farklarını dengeler.
“biz” erdoğan ve kılıçdaroğlu’nda en güçlü kolektif işaretlerden biri. oğan ise “ben” ve “türk” oranlarında ayrışıyor; bu, söylemin hem kişisel konuma hem de milliyetçi kimliğe daha fazla yaslandığını düşündürüyor. “terör” erdoğan ve kılıçdaroğlu’nda görünürken oğan’da daha düşük kalıyor.
kelime kümeleri
“biz x”, “ben x”, “türkiye x”, “millet x” gibi yakın takip örüntüleri, söylemin özne kurma biçimini daha görünür hale getirir.
“biz yaptık / biz varız” erdoğan’da icraat ve varlık iddiası kuruyor. oğan’ın “ben türk” ve “türk milliyetçisi” çevresi kimlik ilanı gibi çalışıyor. kılıçdaroğlu’nda “ben adayım”, “biz üretmiyoruz” ve “biz yönetiyoruz” türü kümeler eleştiri ile yönetme iddiasını yan yana getiriyor.
ifadeler
* “bay bay” ifadesi “bye-bye” ses oyunuyla kullanılıyor.
erdoğan’ın kalıplarında rakip isimlendirme ve sloganlaşma belirgin. oğan’ın kalıpları aday adları, ittifaklar ve milliyetçi kimlik etrafında yoğunlaşıyor. kılıçdaroğlu’nun kalıpları parti kurumu, açıklama dili ve politika kapasitesi etrafında toplanıyor.
sonuç
bu örneklemde erdoğan söylemi ortak “biz” ve karşıtlık çizgisiyle, oğan söylemi milliyetçi kimlik ve kişisel adaylık konumuyla, kılıçdaroğlu söylemi ise kurum, parti ve açıklama diliyle öne çıkıyor. bu farklar tek başına ideoloji kanıtı değil; ancak politik hizalanmanın konuşma içinde hangi özne, hangi rakip ve hangi kolektif etrafında kurulduğunu gösteren izler sunuyor.
ham veri
analizde kullanılan ham transcript dosyaları aşağıda. site kopyaları doğrudan açılabilir; yöntem kısmında anlatıldığı gibi analiz yalnızca hedef aday bloklarını kullanır.
yöntem notu
konuşmacı etiketi satırları yakalandı ve yalnızca hedef aday blokları çıkarıldı.
türkçe karakterler korundu; apostrof ve seçili siyasi terim varyantları normalize edildi.
“ve”, “da”, “de”, “ama” gibi işlev kelimeleri çıkarıldı; zamirler çıkarılmadı.
“cumhurbaşkanı” ile “cumhurbaşkanlığı” otomatik birleştirilmedi.
icons created by juicy_fish - flaticon
image credits
